Gazze’de süren insani kriz, İngiltere Başbakanı Andy Burnham’ın Londra’nın tutumuna yönelik eleştirilerini öne çıkardı. Burnham, İngiltere’nin tepkisinin geç ve yetersiz kaldığını belirterek iki devletli çözümün bölgede barış ve istikrar için temel umut olduğunu söyledi.
İngiltere’nin bu yaklaşımı daha kararlı biçimde savunması gerektiğini ifade eden Burnham, ülkenin Avrupa Birliği’nden ayrılmasından bu yana geçen 10 yılda öncü rol oynama ve değerlerini savunma konusundaki güvenini kaybettiğini dile getirdi. Bu durumun devam etmesine izin vermeyeceğini söyleyen Burnham, İngiltere’nin tutumunu eylemlerle desteklemesi gerektiğini vurguladı.
Filistinlilerin yaşadığı kriz
Burnham, Filistin halkının yaşadığı acıları dünyanın vicdanında bir yara olarak nitelendirdi. Gazze’de masum Filistinlilerin hayatını kaybetmeyi sürdürdüğünü ve bölgeye ulaşan yardımın, krizin boyutuna rağmen son derece sınırlı kaldığını belirten Burnham, binlerce kişinin öldüğünü ve halkın kitlesel biçimde yerinden edildiğini söyledi.
İngiliz toplumunun Gazze’de yaşananlardan derin endişe duyduğunu aktaran Burnham, hükümetin yaklaşımını değiştirmeye kararlı olduğunu ifade etti. İngiltere’nin Gazze için yeni bir insani yardım paketi sunduğunu da açıkladı.
İki devletli çözüm ve ticaret kararı
İngiltere’nin uzun yıllardır Orta Doğu’daki çatışmanın iki devletli çözüm temelinde sona ermesini savunduğunu hatırlatan Burnham, yalnızca açıklama yapmanın yeterli olmadığını söyledi. İngiltere’nin İsrail karşıtı olmakla suçlanma endişesi nedeniyle uzun süre harekete geçmekten çekindiğini belirtti.
Burnham, İsrail’in işgal ettiği Filistin topraklarıyla ticareti yasaklama kararının kapsamlı bir değerlendirmenin ardından alındığını söyledi. Bu adımların İsrail halkına değil, İsrail hükümetinin kabul edilemez politikalarına karşı olduğunu ifade etti.
Yerleşimlerin genişletilmesine eleştiri
İsrail yerleşimlerinin genişletilmesini de eleştiren Burnham, son dört yılda önceki 20 yıldan daha fazla yerleşimin onaylandığını belirtti. Burnham, bu yıl İsrailli yerleşimciler tarafından 1,5 bin şiddet eylemi gerçekleştirildiğini öne sürdü.
Mevcut İsrail hükümetinin Aralık 2022’de iktidara gelmesinden bu yana 104 yeni yerleşimin onaylandığını söyleyen Burnham, Ekim seçimleri öncesinde E1 yerleşiminin inşasına ilişkin ihale sürecinin sürdürülmesine izin verildiğini aktardı. Burnham, bu projenin Batı Şeria’yı fiilen böleceğini ve iki devletli çözüm umudunu ortadan kaldıracağını savundu.
Burnham, 7 Ekim 2023’teki olayların İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’daki eylemlerini meşrulaştıramayacağını söyledi. İngiltere, Fransa, İspanya ve Kanada’nın da aralarında bulunduğu 12 ülke, işgal altındaki Filistin topraklarıyla ticaretin yasaklanmasına ilişkin ortak açıklamaya katıldı.