Denizcilik temsilcileri, İran ile ABD arasında varıldığı açıklanan geçici anlaşmayı Hürmüz Boğazı’nda aylardır bekleyen denizciler için rahatlatıcı bir gelişme olarak karşıladı. Anlaşmanın, bölgedeki geçişleri yeniden açması ve mahsur kalan mürettebatın ülkelerine dönmesinin önünü açması bekleniyor.
ABD Başkanı Donald Trump, boğazın cuma günü yeniden açılacağını, İran’ın "geçiş ücreti" olarak tanımlanan sistemi kaldıracağını ve ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını sonlandıracağını söyledi.
Yaklaşık 20 bin kişi aylardır mahsur
Uluslararası Gemi Taşımacılığı Odası Genel Sekreteri Thomas Kazakos, duyurunun savaşın ortasında kalan deniz çalışanları için bir rahatlama olduğunu belirtti. Kazakos, güvenli çıkışın öncelik olması gerektiğini ancak bunun zaman alacağını söyledi.
Hindistan Denizciler Sendikası Genel Sekreteri Manoj Yadav da anlaşmayı memnuniyetle karşıladı. Yadav, anlaşmanın gerçeğe dönüşmesi halinde bölgede bekleyen binlerce Hintli denizci adına bunun olumlu bir gelişme olduğunu ifade etti.
Uluslararası Denizcilik Örgütü tahliye planını ilerletiyor
Uluslararası Denizcilik Örgütü, ABD ve İsrail’in İran’a karşı savaşını 28 Şubat’ta başlatmasının ardından boğaz çevresinde mahsur kalan denizcilerin tahliyesi için pazartesi günü planlarını ilerletmeye başlayacağını açıkladı.
Örgütün Genel Sekreteri Arsenio Dominguez, tahliyenin gerekli tüm güvenlik ve emniyet garantilerinin sağlanması için zaman alacağını söyledi.
Uluslararası Gemi Taşımacılığı Odası’na göre yaklaşık 500 gemi boğazdan geçmek için bekliyor. Aynı dönemde uluslararası deniz hatlarına yönelik 46 bilinen saldırı gerçekleştiği, bu saldırılarda en az 14 denizcinin hayatını kaybettiği belirtildi.
Mayınlar ve güvenlik kaygıları sürüyor
İran’ın boğaza deniz mayınları döşediği, ancak bu mayınların mayın tarama ekipleri tarafından henüz tamamen temizlenmediği aktarıldı. Bu nedenle, geçişlerin yeniden açılacağı yönündeki açıklamaya rağmen güvenlik kaygılarının sürdüğü görülüyor.
Seafarers Happiness Index’in kurucusu Steven Jones, denizcilerin kendilerini güvende hissetmesinin zaman alacağını söyledi. Jones, ateşkes ve yeniden açılma konuşmalarının umut verici olduğunu, ancak geçmişte de benzer açıklamalar yapıldığını hatırlattı.
Jones’a göre bir rotanın gerçekten güvenli sayılması için armatörlerin, kiralayıcıların, sigortacıların, kaptanların ve mürettebatın ortak bir güven değerlendirmesine ulaşması gerekiyor. Kalıcı barış için tehdidin gerçekten azalması, sağlıklı iletişim ve birkaç sorunsuz sefer döngüsü gerektiği ifade edildi.