Libya'daki seçim sürecini ilerletme hedefiyle Ankara'da bir araya gelen Temsilciler Meclisi Başkanı Akile Salih ile Devlet Yüksek Konseyi Başkanı Muhammed Tekala, seçim yasalarını hazırlayan 6+6 komitesinin Türkiye'de toplanması konusunda uzlaştı.
Perşembe günü gerçekleşen görüşmenin ardından yayımlanan ortak bildiride, iki meclisin ulusal uzlaşıyı güçlendirme, siyasi ve kurumsal istikrarı destekleme ve ülkenin önündeki ulusal süreçlerde koordinasyonu sürdürme konusunda mutabık kaldığı aktarıldı.
Bildiride, Libya'daki siyasi sürecin anayasal bildiri, hukuki çerçeve ve iki meclisin çalışmalarını düzenleyen siyasi anlaşma temelinde yürütülmesi gerektiği ifade edildi. Bu çerçevenin, iki kurumun yetkilerine saygı gösterilmesini güvence altına alması gerektiği kaydedildi.
Seçim yasaları için 6+6 komitesi
İki meclis, Türkiye'nin 6+6 komitesini önümüzdeki günlerde ağırlamaya hazır olmasını memnuniyetle karşıladı. Komiteden, Libya'da seçimlerin yapılmasına zemin oluşturacak yasalar üzerindeki çalışmalarını tamamlaması ve sonuçlandırması bekleniyor.
Temsilciler Meclisi ile Devlet Yüksek Konseyi tarafından oluşturulan 6+6 komitesi, 6 Haziran 2023'te Fas'ın Buznika kentindeki görüşmelerin ardından kuruldu. Komitenin hazırladığı bazı maddelere Libya'daki kimi taraflar itiraz etti; bu itirazlar çalışmaların etkinleştirilmesini geciktirdi.
Libya'da kurumların birleştirilmesi hedefi
Salih ve Tekala'nın Ankara'daki görüşmesinde egemen kurumlar ile yürütme makamlarının birleştirilmesi, kurumsal bölünmüşlüğün sona erdirilmesi ve birleşik bir yürütme organı oluşturulmasının gerekliliği de öne çıktı. Bu adımların, Libya halkının beklediği seçim sürecinde ilerleme sağlanmasına katkıda bulunması gerektiği belirtildi.
Tekala, Libya Ulusal Yüksek Seçim Komisyonu'nun yönetimine ilişkin mektubu da Salih'e verdi. Mektubun, Temsilciler Meclisi'nde ilgili usul ve yetkiler çerçevesinde değerlendirilmesi bekleniyor.
Libya'daki egemen makamların belirlenmesi için daha önce oluşturulan 13+13 komitesi de Ocak 2021'de Fas'ın Buznika kentinde toplanmıştı. Temsilciler Meclisi ile Devlet Yüksek Konseyi tarafından kurulan komitenin görüşmelerinde Yüksek Yargı Konseyi başkanlığı, başsavcılık, Merkez Bankası başkanlığı, Ulusal Petrol Kurumu başkanlığı, genel istihbarat başkanlığı ve seçim komisyonu başkanlığı gibi görevler ele alınmıştı.
Ankara'da Libya-Türkiye işbirliği
Aynı gün Türkiye İstihbarat Başkanı İbrahim Kalın'ın da Salih ve Tekala ile Ankara'da görüştüğü bildirildi. Görüşmede Libya ve bölgedeki gelişmelerin yanı sıra iki ülke arasındaki işbirliğinin sürdürülmesi, siyasi ve askeri birliğin sağlanması ve Libya'da istikrarın korunmasına yönelik adımlar ele alındı.
Taraflar siyasi birlik ve kurumların birleştirilmesi hedeflerinde uzlaştı. Libya'da cumhurbaşkanlığı ve parlamento seçimlerinin düzenlenmesi, yürütme makamı üzerindeki anlaşmazlıkların giderilmesi ve askeri-siyasi bütünlüğün sağlanması için uzun süredir görüşmeler yürütülüyor.
Ülkede Trablus merkezli ve batı bölgelerini yöneten Abdulhamid Dibeybe başkanlığındaki Ulusal Birlik Hükümeti ile Bingazi merkezli, doğu ve güneydeki çok sayıda kenti yöneten Usame Hammad hükümeti bulunuyor. Birleşmiş Milletler Libya Destek Misyonu ise siyasi krizi sona erdirecek seçimlere ulaşılması için çalışmalarını sürdürüyor.