İsrailli yetkililerin Lübnan için Gazze’deki yıkım düzeyini öngören tehditleri, BM Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılması Komitesi’nin (CERD) değerlendirmesinde öne çıktı. Komite, Lübnan halkını insanlıktan çıkaran söylemlerin sona erdirilmesini istedi.
CERD, Erken Uyarı ve Acil Eylem Prosedürü kapsamında yayımladığı değerlendirmede, silahlı çatışmalar sırasında ırk ayrımcılığı yasağının askıya alınamayacağını vurguladı.
Lübnan’da artan sivil kayıplar
Komite, İsrail’in Lübnan’daki askeri operasyonlarının sivil ölümlerine, kitlesel yerinden edilmeye ve geniş çaplı yıkıma yol açtığı yönündeki endişesini aktardı. Değerlendirmede hava saldırıları, topçu atışları ve nüfusun yoğun olduğu bölgelerde patlayıcı silah kullanımı da sıralandı.
CERD ayrıca, İsrail savunma bakanına ait olduğu belirtilen ve Lübnan’ın güneyindeki 24 köyde yaşayan Şii nüfusu "düşman" olarak niteleyen açıklamaya işaret etti. Komite, bu söylemin evlerin tamamen yok edilmesini gerekçelendirmek amacıyla kullanıldığını belirtti.
Komitenin aktardığı rakamlara göre Lübnan’daki operasyonlarda 4 bin 300’den fazla kişi hayatını kaybetti, en az 12 bin 200 kişi yaralandı. Mart ayında üç haftadan kısa sürede verilen ve en az 189 kasaba ile köyü etkileyen yerinden edilme emirlerinin ardından 1 milyondan fazla kişi yerinden edildi. Temmuz sonunda ise yaklaşık 27 bin 200’ü toplu barınaklarda olmak üzere 360 binden fazla kişi yerinden edilmiş durumdaydı.
Güney Lübnan’daki köyler için uyarı
CERD, Lübnan’ın güneyindeki bazı köylerin bütünüyle yaşanamaz hale getirildiğine ilişkin haberlerden duyduğu endişeyi de dile getirdi. Saldırı ve yıkımların evlerin yanı sıra okulları, sağlık tesislerini, su ve elektrik altyapısını, ibadethaneleri ve tarım arazilerini etkilediği belirtildi.
Komite, Lübnan’daki Hizbullah grubunun İsrail’de nüfusun yoğun olduğu bölgelere fırlattığı roketlerle ilgili kaygılarını da açıkladı. Bu saldırıların sivil kayıplara ve sivil altyapıda hasara neden olduğu ifade edildi.
CERD’den tüm taraflara çağrı
CERD, İsrail ile çatışmanın tüm taraflarından sivilleri ve sivil nesneleri doğrudan hedef alan ya da ayrım gözetmeden etkileyen saldırıları derhal durdurmalarını istedi. Komite ayrıca İsrail’e, Lübnan’daki genel yerinden etme ve tahliye emirlerini geri çekmesi çağrısında bulundu.
Değerlendirmede, yerinden edilenlerin güvenli, gönüllü ve onurlu biçimde geri dönmesinin kolaylaştırılması ve insani yardımların önündeki engellerin kaldırılması talep edildi. CERD, uluslararası hukuk ihlallerini kolaylaştırma riskinin açık olduğu durumlarda devletlerden silah veya askeri teçhizat transferinden kaçınmalarını da istedi.
