İrlanda, İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarında kurduğu yerleşimlerden mal ithalatını yasaklayan tarihi bir yasayı hayata geçirdi. Cumhurbaşkanı Catherine Connolly'nin 23 Temmuz 2026'da imzaladığı yasa, parlamentonun alt ve üst kanatlarında temmuz ayı içinde onaylanmıştı.
Yasa, Uluslararası Adalet Divanı'nın (UAD) Temmuz 2024'te yayımladığı danışma görüşüne dayanıyor. UAD, bu görüşünde İsrail'in Filistin topraklarındaki işgalinin hukuka aykırı olduğunu belirtmiş ve devletlere bu durumu tanımama ve işgali destekleyen ekonomik faaliyetlerden kaçınma çağrısı yapmıştı.
Filistin'den memnuniyet ve çağrı
Filistin Dışişleri Bakanlığı, İrlanda'nın attığı adımı memnuniyetle karşıladığını açıkladı. Bakanlık yaptığı yazılı açıklamada, uluslararası hukukun devletlere, işgal ve yerleşimlerden kaynaklanan hukuka aykırı durumu tanımama ve ticari, ekonomik veya yatırım faaliyetleriyle bu durumun sürdürülmesine yardım etmeme yükümlülüğü getirdiğini vurguladı.
Filistin, diğer ülkelerin de benzer yasaklar getirmesini ve yerleşimcilerle onların "terör örgütlerine" yaptırım uygulanmasını talep etti. Açıklamada, "Bu adım, diğer ülkelerin attığı benzer adımlarla birlikte, devletleri sömürgeci yerleşim sistemiyle her türlü ekonomik, ticari, mali ve yatırım ilişkisini yasaklayan mevzuatlar çıkarmaya teşvik etmelidir" ifadeleri kullanıldı.
Mısır'dan uluslararası topluma mesaj
Mısır Dışişleri Bakanlığı da İrlanda'nın yasasını "önemli bir adım" olarak nitelendirdi. Bakanlık, bu kararın uluslararası hukuka bağlılığı yansıttığını ve yasa dışı İsrail yerleşim faaliyetlerinin reddedildiğini teyit ettiğini belirtti.
Mısır, Avrupa Birliği ülkeleri ve uluslararası topluma, yasa dışı yerleşimlerin doğrudan veya dolaylı olarak desteklenmemesini sağlayacak benzer hukuki ve pratik adımlar atma çağrısını yineledi. Açıklamada, "Mısır, Filistin halkının meşru ve vazgeçilmez haklarına verdiği desteği yinelemekte, Orta Doğu'da güvenlik ve istikrarın sağlanmasının İsrail işgalinin sona erdirilmesini ve 4 Haziran 1967 sınırlarında başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasını gerektirdiğini vurgulamaktadır" denildi.
Yerleşimler ve şiddet ortamı
İşgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te yaklaşık 750 bin yerleşimci, 141 yerleşim yeri ve 224 yerleşim karakolunda yaşıyor. Yerleşimciler, Filistinlileri zorla göç ettirmeye yönelik saldırılar düzenliyor.
Batı Şeria'da, Ekim 2023'te Gazze'ye yönelik savaşın başlamasından bu yana İsrail ordusu ve yerleşimcilerin saldırılarında tırmanış yaşanıyor. Filistin resmi verilerine göre, bu yılın başından itibaren 87 Filistinli, Ekim 2023'ten bu yana ise 1182'den fazla Filistinli hayatını kaybetti. Aynı dönemde yaklaşık 13 bin kişi yaralanırken, 24 bine yakın Filistinli gözaltına alındı.
