İsrail’de Kanal 14’te program sunan Yanon Magil’in, Yash Partisi lideri Gadi Eizenkot’a yönelik ifadeleri, Başbakan Binyamin Netanyahu ile muhalefet arasındaki siyasi tartışmayı ırkçılık suçlamaları eksenine taşıdı.
Magil, cumartesi akşamı sunduğu programda Fas kökenli Eizenkot için "Eizenkot bir maymun. Arkasında onu yöneten Aşkenaz seçkinleri var. O bir maymun, adı Faslı Mizrahi" dedi.
Eizenkot, Netanyahu’yu eleştirdi
2015-2019 yıllarında genelkurmay başkanlığı yapan ve Fas kökenli Yahudi bir ailede doğan Eizenkot, pazar günü düzenlediği basın toplantısında Magil’in sözlerini "saçma" olarak niteledi.
Eizenkot, "Ses Yanon’un, eller Netanyahu’nun" ifadesiyle Başbakan Netanyahu’ya tepki gösterdi. Likud Partisi içindeki Mizrahilerin, yani Doğu kökenli Yahudilerin Netanyahu tarafından geri planda tutulduğunu savundu.
Eizenkot’un liderliğindeki Yash Partisi, 45 yıl orduda görev yapan liderinin Fas kökeniyle ilişkilendirilerek "maymun" diye nitelenmesinin İsrail toplumunun geniş bir kesimine yönelik ırkçı bakışı yansıttığını belirtti.
Parti ayrıca, seçimleri kaybetme korkusunun bazı çevrelerin geniş bir seçmen kitlesine yaklaşımını ortaya koyduğunu savundu ve siyasi değişim hedeflediğini açıkladı.
Muhalefetten Magil’e tepki
Muhalefet lideri Yair Lapid, Magil’i Netanyahu’nun en önde gelen sözcülerinden ve başbakanın yakın çevresindeki isimlerden biri olarak niteledi. Lapid, Netanyahu ile Likud milletvekillerinin sözleri kınamamasını eleştirdi.
Eizenkot ve ailesine destek veren Lapid, 10 gün sonra yapılacak genel seçimde Netanyahu ile çevresini iktidardan uzaklaştıracaklarını ve "iyi ve dürüst" bir hükümet kuracaklarını söyledi.
Demokratlar Partisi lideri Yair Golan da Magil’i "zehir makinesinin kölesi" ve "geri kalmış bir ırkçı" olarak niteledi. Golan, Faslı, Aşkenaz ya da başka kökenlerden gelen herkesin İsrailli olduğunu belirterek siyasi söylemin ırkçılık ve şiddet düzeyine gerilememesi gerektiğini ifade etti.
İsrail Evimiz Partisi lideri Avigdor Liberman ise Magil’in Eizenkot’u "Faslı maymun" diye nitelediğini söyledi. Liberman, Netanyahu’nun sözcüsü olduğu belirtilen Ziv Agamon’un mart ayında Faslıları babunlara benzeten bir ifade kullandığını hatırlattı.
Liberman, Netanyahu’nun resmi sözcüsü ile başbakana yakın olduğu belirtilen medya mensubunun ırkçı bir dil kullanmasının başbakanlık ofisindeki hakim anlayışı gösterdiğini savundu.
Netanyahu açıklamayı kınadı
Netanyahu, Magil’in sözlerinden yaklaşık 15 saat sonra yaptığı değerlendirmede açıklamayı "son derece uygunsuz" bulduğunu söyledi ve kınadı.
Bununla birlikte Netanyahu, Eizenkot’un Likud seçmenlerini şempanze ve babun olarak niteleyen iş insanı Galia Albin ile diğer kişilerin sözlerini de kınamasının daha iyi olacağını belirtti. Magil’in söylememesi gereken bir söz kullandığını ifade eden Netanyahu, Likud seçmenlerine yönelik küçümseyici ve kibirli ifadelerin her gün kullanıldığını savundu.
İsrail’de 27 Ekim’de yapılması planlanan genel seçim öncesinde yayımlanan kamuoyu yoklamaları, Netanyahu’nun bloku ile Yahudi muhalefet bloklarından hiçbirinin hükümet kurmaya yetecek çoğunluğa ulaşamadığını gösterdi. Bazı anketlerde Eizenkot’un Netanyahu’nun önünde olduğu belirtildi.