Katar, İran arabuluculuğunu Trump'la Oval Ofis'teki kapalı görüşmeye taşıyor

ABD Başkanı Donald Trump, Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani'yi bugün pazartesi günü Oval Ofis'te basına kapalı bir görüşmede ağırlayacak. Görüşmenin ana gündemini Washington ile Tahran arasındaki arabuluculuk oluşturacak. Ziyaret, Şeyh Muhammed'in Doha'nın bölgede yeni bir gerilim dalgasını önleme çabalarını durdurmayacağını Oxford'da teyit etmesinden günler sonra gerçekleşiyor.

ABD Başkanı Donald Trump, Washington saatine göre bugün pazartesi öğle saatlerinde Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile Oval Ofis'te görüşecek. Beyaz Saray'ın yayımladığı günlük programa göre görüşme, öğle saat 12.00'de (Greenwich Saati ile 17.00) yapılacak ve basına kapalı olacak. Başkan Yardımcısı JD Vance'ın da Katarlı konukla ayrı görüşmeler yapacağı bildirildi.

Görüşmenin merkezinde, Doha'nın başlıca arabulucu rolü üstlendiği ABD ile İran arasındaki dolaylı müzakerelerin bulunması bekleniyor. Tahran, savaşı sona erdirmeye yönelik görüşleri yakınlaştırmak amacıyla Katar'ın sunduğu önerileri değerlendiriyor.

Bir haftada Tahran'a beş ziyaret

Şeyh Muhammed bin Abdurrahman, cuma günü Birleşik Krallık'taki Oxford Birliği'nde verdiği konferansta, Katarlı heyetin yeni bir çatışmayı önlemek amacıyla bir hafta içinde Tahran'ı beş kez ziyaret ettiğini ve bazıları 18 ila 20 saat süren görüşmeler yaptığını açıkladı. Katar Dışişleri Bakanlığı'nın açıklamasına göre Şeyh Muhammed, ABD yönetiminden yetkililerle ve Tahran'daki “aklıselim seslerle” koordinasyonun durumun kontrolden çıkmasını önlemeye yardımcı olduğunu belirtti. Yeni bir askeri operasyon dalgasının çözülemeyen sorunları çözmeyeceği ve bölgenin daha fazla gerilimi kaldıramayacağı uyarısında bulundu.

Nükleer dosyanın ele alınması, deniz ulaşımının serbestisi ve Körfez'in güvenliğinin öncelik olması gerektiğini belirten Şeyh Muhammed, “mükemmel bir anlaşma” beklemek yerine elde edilen ilerlemenin üzerine inşa edilmesi çağrısı yaptı. Axios'un haberine göre Katarlı arabulucular, Pakistan, Suudi Arabistan ve Mısır'ın yanı sıra Türkiye ile birlikte güven oluşturmak amacıyla iki gün boyunca karşılıklı adımları içeren bir taslak üzerinde çalışıyor. Taslak, ABD'nin deniz ablukasını kaldırması ve dondurulmuş İran fonlarının bir bölümünü serbest bırakması karşılığında İran'ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı müfettişlerini davet etmesiyle başlayacak; ardından Hürmüz Boğazı yeniden açılacak ve nükleer görüşmeler sürdürülecek.

Arabuluculuğun merkezinde Gazze

Katar Başbakanı'nın açıklamaları İran'la sınırlı kalmadı. Şeyh Muhammed, Gazze'deki arabuluculuk çabalarının İsrail hükümetinin tutumları ve sahadaki gerçekleri sürekli değiştirmesi nedeniyle defalarca engellendiğini söyledi. Ateşkesin ilan edilmesinden bu yana 1.000'den fazla kişinin öldüğünü belirten Şeyh Muhammed, pratikte elde edilen tek sonucun rehinelerin serbest bırakılması anlaşması olduğunu ifade etti.

İngiltere istihbarat teşkilatının eski başkanı Sir John Sawers'ın yönettiği diyalog oturumundan alınan bu bölümde Şeyh Muhammed, geri çekilme meselelerini, Gazze halkının normal bir yaşam sürme hakkını, Filistinlilerin kendi kaderini tayin etme ve devlet kurma hakkını ele almayan herhangi bir anlaşmanın gerilim kapısını açık bırakacağını söylüyor. Netanyahu'yu “cezasızlıkla hareket etmekle” suçlayan Şeyh Muhammed, Netanyahu'nun anlaşmadan istediğini aldıktan sonra bölgedeki ablukayı ve öldürmeleri sürdürdüğünü belirtiyor.

Şeyh Muhammed, ateşkesi gerçek bir ateşkes haline getirmenin düşmanlıkların sona erdirilmesini, güçlerin çekilmesini ve Filistinliler için gerçek bir siyasi perspektif oluşturulmasını gerektirdiğini belirtti. Aksi takdirde krizlerin kaçınılmaz olarak tekrarlanacağını söyledi.

Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, Oxford Birliği'ndeki diyalog oturumu sırasında

Şeyh Muhammed, Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamad Al Sani'nin 2015 yılında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri ile İran arasında anlaşmazlığın kök nedenlerini ele almak üzere ciddi bir diyalog çağrısı yaptığını hatırlattı. Katar'ın 2025 yılında esir değişimi, ateşkes ve barış girişimlerini kapsayan yaklaşık 16 arabuluculuk dosyasında yer aldığını belirten Şeyh Muhammed, arabuluculuğun gelişmiş ülkeler için bir gereklilik haline geldiğini, çünkü bu ülkelerin güvenliğinin çevrelerinin istikrarıyla bağlantılı olduğunu söyledi.

Fotoğraf ve video: Katar Dışişleri Bakanlığı

Katar, İran arabuluculuğunu Trump'la Oval Ofis'teki kapalı görüşmeye taşıyor