Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi, Kızıldeniz'in yönetimi ve güvenliği konusunda belirleyici sorumluluğun bu denize kıyısı bulunan ülkelere ait olduğunu açıkladı. Sisi, bölgenin istikrarını bozacak, Kızıldeniz'i askerileştirecek veya uluslararasılaştıracak girişimlere karşı çıktı.
Bu değerlendirmeler, Sisi ile İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani'nin perşembe günü Kahire'de gerçekleştirdiği görüşmede yapıldı. Taraflar, Afrika Boynuzu'ndaki gelişmelerle birlikte bölgesel güvenlik ve istikrar için koordinasyonun sürdürülmesini ele aldı.
Görüşmede bölge ülkelerinin egemenliğine, birliklerine ve toprak bütünlüklerine saygı gösterilmesi gerektiği ifade edildi. Uluslararası deniz geçişlerinde seyrüsefer özgürlüğünün güvence altına alınmasının önemi de öne çıktı.
Kızıldeniz kıyıdaşlarının rolü
Sisi, Kızıldeniz'in Mısır'ın ulusal güvenliği bakımından stratejik bir konuma sahip olduğunu belirtti. Mısır ve Çin de Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in Kahire ziyaretinin sonunda yayımlanan ortak bildiride, Kızıldeniz'in yönetimi ile güvenliğinde temel sorumluluğun kıyıdaş ülkelere ait olduğunu bildirmişti.
İki ülke, kıyıdaş devletlerin iradesine tam saygı gösterilmesini, ortak tehditlere karşı bölgesel işbirliğinin artırılmasını ve deniz ticaretiyle serbest seyrüseferin korunmasını istedi.
Mısır, karayla çevrili Etiyopya'nın denize erişim sağlama girişimlerini reddediyor. Kahire, bu yaklaşımının uluslararası hukuka dayandığını savunurken Etiyopya, kalkınmasını desteklemek için denize çıkış talebini sürdürüyor.
Nil'de su güvenliği tartışması
Nil Nehri'ni Mısır'ın başlıca yaşam kaynağı ve ulusal güvenlik meselesi olarak nitelendiren Sisi, ülkesinin su ve gıda güvenliği ile kalkınma çıkarlarını koruma konusunda meşru bir hakkı bulunduğunu söyledi.
Sisi, nehir üzerinde tek taraflı herhangi bir uygulamayı kabul etmediklerini belirterek uluslararası hukuk kurallarına, özellikle de zarara yol açmama ilkesine uyulmasını istedi.
Mısır, Etiyopya'nın Nil Nehri üzerinde inşa ettiği Nahda Barajı'nın yıllık 55,5 milyar metreküplük su payını etkilemesinden endişe duyuyor. Etiyopya ise barajın doldurulması ve işletilmesi için kuraklık dönemlerini de içeren bağlayıcı bir anlaşma yapılması yönündeki Mısır talebini kabul etmiyor.
İran gerilimi ve Mısır-İtalya ilişkileri
Sisi, İsrail'in İran'a yönelik saldırısıyla bağlantılı bölgesel gerilimin kontrol altına alınmasına ilişkin değerlendirmelerini Tajani ile paylaştı. Mısır'ın Orta Doğu'da gerilimi azaltma ve bunun bölgenin güvenliğiyle istikrarına etkilerini sınırlama çabaları da görüşmenin başlıkları arasında yer aldı.
İkili ilişkilerde ise Mısır-İtalya ortak komitesinin ticaret ve yatırım işbirliğini geliştirmeye yönelik kararlarının uygulanmasının önemi ele alındı. Sisi, enerji, eğitim, deniz taşımacılığı, tarım ve turizm alanlarında işbirliğinin ilerletilmesini istedi.
Tajani, İtalya'nın Mısır'la işbirliğini derinleştirmek istediğini ve düzensiz göçle mücadelede koordinasyonun sürdürülmesine önem verdiğini ifade etti.