Umman, Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gerilimi azaltmak ve bölgedeki deniz trafiğinin güvenliğini sağlamak için yoğun bir diplomatik trafik başlattı. Ülkenin Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamad el-Busaidi, pazartesi günü İran, Katar, Suudi Arabistan, Kuveyt ve Mısır dışişleri bakanlarıyla ayrı ayrı telefon görüşmeleri gerçekleştirdi.
Umman Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre, görüşmelerde taraflar, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapan ticari gemilerin güvenliği ve tedarik zincirlerinin kesintisiz işlemesi için siyasi ve diplomatik yollarla pratik, adil ve sürdürülebilir mutabakatlara varılmasının önemini vurguladı. Ayrıca, bölgesel ve küresel ekonomiyle bağlantılı deniz ticareti ve tedarik zincirlerinin normale döndürülmesi ile bölgenin güvenlik ve istikrarını desteklemek üzere koordinasyon ve istişarenin sürdürülmesi de ele alındı.
Tahran'daki Müzakerelerin Ardından
Bu diplomatik temaslar, İran'ın başkenti Tahran'da cuma ve cumartesi günleri gerçekleştirilen üst düzey görüşmelerin hemen sonrasına denk geldi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, pazartesi günü yaptığı açıklamada, İran ve Umman dışişleri bakan yardımcıları düzeyinde Hürmüz Boğazı'na ilişkin birkaç tur müzakere yapıldığını ve bu görüşmelerin "faydalı" geçtiğini belirtti.
Bölgedeki Tırmanış ve Arabuluculuk Çabaları
Umman'ın bu girişimleri, bölgede cuma gününden bu yana temkinli bir sessizliğin hâkim olduğu bir ortamda geliyor. ABD'nin İran'a yönelik saldırıları ve İran'ın misillemeleri, 11 Temmuz'da başlayan tırmanışın ardından üçüncü günde durmuş durumda. 13 gün süren bu tırmanış sırasında ABD, İran'daki hedefleri vurmuş; İran ise bazı Arap ülkelerindeki Amerikan askeri tesis ve teçhizatını hedef almıştı.
Yaşanan gerilim, Washington ile Tahran'ın geçen Haziran ayında ateşkesi öngören ve İsrail ile ABD'nin 28 Şubat'ta başlattığı savaşı sona erdirecek daha geniş bir anlaşma için müzakerelere başlamayı içeren bir mutabakat zaptı imzalamasına rağmen patlak verdi. Ancak ABD Başkanı Donald Trump, 8 Temmuz'da Hürmüz Boğazı'ndaki tankerlere düzenlenen ve Washington'un Tahran'ı sorumlu tuttuğu saldırıların ardından ateşkesin sona erdiğini duyurdu.
Washington, İran'dan gemilere yönelik saldırıları durdurmasını ve Hürmüz Boğazı'ndan serbest geçişi garanti etmesini talep ederken; İran, kıyıları boyunca uzanan bu stratejik su yolundan geçişlerin kendi düzenleyeceği bir mekanizmaya tabi olmasında ısrar ediyor. Bu durum, bölgeden petrol ve doğal gaz ihracatının aksayabileceğine dair endişeleri artırıyor.
Muskat yönetimi ise arabuluculuk rolüne bağlılığını yineleyerek tırmanmanın önlenmesi ve uluslararası deniz ticareti ile seyrüseferin hiçbir kısıtlama olmadan sürdürülmesi çağrısında bulunuyor.
