Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları Kurumu (UKMTO), bir petrol tankerinin pazartesi akşamı 16 Kasım'da Hürmüz Boğazı'ndan geçerken Umman'ın Khasab kentinin yaklaşık yedi deniz mili kuzeyinde saldırıya uğradığını açıkladı. Kurum, üçüncü bir tarafın ihbarına dayanarak yaptığı açıklamada saldırının gemiyi devre dışı bıraktığını ve makine dairesinde yangın çıktığını belirterek mürettebatın güvende olduğunu bildirdi. Hasarın boyutu veya olası çevresel etkiler ise henüz bilinmiyor.
Kurum, tankerin adını, taşıdığı bayrağı veya saldırıdan sorumlu tarafı açıklamadı; bölgeden geçen gemileri dikkatli olmaya ve şüpheli faaliyetleri bildirmeye çağırdı. Denizcilik alanında uzmanlaşmış GCaptain sitesine göre olay Greenwich Ortalama Saati ile yaklaşık 19.00'da meydana geldi. Bu, kurumun aynı gün bildirdiği ikinci olaydı. Zira işletmeci bir şirketin güvenlik görevlisi pazartesi sabahı, başka bir tankerin boğazdan çıkarken kimliği belirsiz bir merminin isabetiyle makine dairesinde yangın çıktığını, ancak yaralanan olmadığını bildirmişti.
Tahran: 24 saatte dördüncü tanker
Ayrı bir açıklamada İran donanması, pazartesi akşamı resmi medyada yayımlanan açıklamasında bir petrol tankerinin Hürmüz Boğazı'nın doğusundaki yasak bölgede deniz mayınına çarpmasının ardından alev aldığını ve ağır hasar gördüğünü belirtti. Açıklamada bunun bölgede 24 saat içinde hasar gören dördüncü tanker olduğu ifade edildi. Tankerin seyir halinde olduğu ve navigasyon sistemlerinin kapalı bulunduğu öne sürülen açıklamada geminin adı, bayrağı, yükü veya mürettebatının akıbeti belirtilmedi.
İran donanması, denizcilik şirketlerini İran silahlı kuvvetleriyle önceden koordinasyon kurmadan yasak bölgelere girmemeleri konusunda uyardı. Açıklamada, "Silahlı kuvvetlerle koordinasyon kurmadan ve kurallara aykırı gerçekleştirilen her türlü yasa dışı hareketin sonucu mayınlar ve yangınlarla karşılaşmaktır" denildi. İran'ın bu açıklaması, Devrim Muhafızları'nın boğazın güney güzergâhında iki tanker daha patladığını duyurmasından saatler sonra geldi. İran'ın açıklamasındaki anlatı bağımsız olarak doğrulanamadı.

Khasab, Hürmüz Boğazı'nın güney kıyısında yer alan ve boğazı Basra Körfezi'ne bağlayan Umman'ın Musandam vilayetinde bulunuyor. Ortak Denizcilik Bilgi Merkezi (JMIC), kasım ayının başından bu yana Musandam açıklarında beş saldırı düzenlendiğini ve geçişe getirilen kısıtlamalar nedeniyle boğazın doğusundaki Fujairah, Khor Fakkan, Sohar ve Musandam'daki demirleme alanlarında yaklaşık 227 ticari geminin beklediğini bildirdi. İran'a yönelik ABD ve İsrail saldırılarıyla savaşın 28 Şubat'ta başlamasından bu yana boğazdaki deniz taşımacılığı kesintilerle karşı karşıya.
Maskat ve Tahran deniz koridorlarının güvenliğini görüşüyor
Diplomatik gelişmeler kapsamında Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi, İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi'yi salı günü Maskat'taki bakanlık binasında kabul etti. Umman Dışişleri Bakanlığı, iki bakanın diyaloğu ve müzakereleri yeniden canlandırmanın, ilgili taraflar arasındaki uzlaşı alanlarını genişletmenin ve krizin olası etkilerini sınırlamanın yollarını görüştüğünü açıkladı. Bakanlar ayrıca deniz koridorlarının güvenliğinin korunmasının ve deniz taşımacılığı ile uluslararası ticaretin kesintisiz sürmesinin önemini vurguladı.

İki taraf, güven inşa etmek ve çözülemeyen sorunların ele alınması için uygun koşulları oluşturmak amacıyla siyasi ve diplomatik iletişim kanallarının açık tutulması gerektiğini vurguladı. Taraflar ayrıca diyaloğa, ortak çıkarlara ve devletlerin egemenliğine saygıya dayalı yaklaşımların benimsenmesi çağrısında bulundu. Arakçi, Pakistan'ın arabuluculuğuyla haziran ayında varılan ve Hürmüz'de deniz güvenliğine ilişkin düzenlemeler içeren 14 maddelik İslamabad Mutabakatı'nın yeniden hayata geçirilmesi için çabaların sürdüğü bir dönemde, Ekonomik İşbirliği Teşkilatı toplantısına katıldığı İslamabad'dan Maskat'a geldi.
Kapak fotoğrafı: Anadolu. Fotoğraflar: Oman Observer, NASA.