Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, İran Devrim Muhafızları Sözcüsü Hüseyin Mohibi’nin açıklamasına göre ABD’nin Tahran’ın koşullarını kabul etmesine ve iki ülke arasında daha önce varılan mutabakata dönmesine bağlı olacak.
İran’ın merkezi İsfahan eyaletindeki basın toplantısında konuşan Mohibi, Washington’un engellemekten vazgeçmesi ve mutabakata dönmesi halinde boğazın varılan anlayış çerçevesinde açılabileceğini söyledi. Mohibi, aksi durumda su yolunun hiçbir koşulda açılmayacağını belirtti.
Geçici geçiş güzergâhı boğazın açıldığı anlamına gelmiyor
Mohibi, İran’ın yaklaşık bir ay önce Umman ile görüşmelere başladığını ve iki tarafın kabul edebileceği anlayışlara ulaştığını açıkladı. Bu görüşmelerde boğaz sularındaki pay ile su yolundan elde edilen transit gelirlerinin paylaşımı konusunda uzlaşılar sağlandığını söyledi.
İranlı sözcü, Washington’u süreci engellemekle suçladı ve ABD’nin bu tutumunun anlaşmaya varılmasını geciktirdiğini öne sürdü.
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de salı günü, İran ile Umman’ın Hürmüz Boğazı’nda geçici ve 7 mil genişliğinde bir geçiş güzergâhı üzerinde anlaştığını açıklamıştı. Garibabadi, bu düzenlemenin boğazın yeniden açılması anlamına gelmediğini belirtmişti.
Mohibi, boğazın İran kontrolünde olduğunu savundu
Mohibi, Hürmüz Boğazı’nın İran’ın kontrolünde bulunduğunu ve boğaz sularında şu anda düşman askeri gemisi olmadığını savundu. Tüm hasmane gemilerin su yolundan en az 400 kilometre uzakta olduğunu söyleyen Mohibi, hiçbir geminin Tahran’ın açık izni olmadan boğazdan geçemeyeceğini ifade etti.
Kalıcı güzergâh için görüşmeler yapılacak
Garibabadi, kalıcı güzergâhın belirlenmesi amacıyla yeni görüşmeler yürütüleceğini ve boğazın yeniden açılmasının Washington’un İslamabad mutabakatı kapsamındaki taahhütlerini yerine getirmesine bağlı kalacağını söylemişti.
İran ile ABD, Pakistan ve Katar’ın arabuluculuğunda haziran ayının ortasında İslamabad’da 14 maddelik bir mutabakat imzalamıştı. Metinde çatışmaların sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, ABD’nin deniz ablukasını kaldırması ve 60 günlük müzakere sürecinin başlatılmasına ilişkin hükümler yer alıyordu.
Tahran, Washington’un mutabakatın önemli hükümlerini uygulamadığını savunuyor ve Hürmüz Boğazı’nın tamamen açılmasını ABD’nin taahhütlerini yerine getirmesine bağlıyor.