Libya'nın başkenti Trablus'ta, altyapı sorunlarına rağmen kültür ve sanat etkinlikleri devam ediyor. Temmuz 2026'da tarihi Kasr el-Hald mekanında eş zamanlı olarak düzenlenen Ulusal Güzel Sanatlar Sergisi 'Çağdaş Vizyonlar' ve 13. Trablus Uluslararası Malouf ve Muvaşşah Festivali, halkı bir araya getirdi.
Geniş Katılımlı Resim Sergisi
18 Temmuz'da açılan ve sekiz gün süren sergiye Libya'nın farklı şehirlerinden 91 ressam katıldı. Realist çalışmalardan soyut eserlere, yerel mirastan ilham alan tablolara kadar geniş bir yelpazede eserler sergilendi. Serginin son gününde bile sanatçılar son rötuşları yaparken, ziyaretçiler salonları doldurdu.
Ressam Naima al-Shawsh, serginin farklı bölgelerden sanatçıları bir araya getirerek Libya'daki plastik sanatların düzeyini görme fırsatı sunduğunu belirtti. Al-Shawsh, "Libya plastik sanatlar sahnesi son yıllarda gerek eserlerin niteliği gerekse toplumun bakışı açısından gözle görülür bir değişim yaşadı. Sanat eğitimine ilgi arttı, aileler çocuklarının yeteneklerini geliştirmelerini daha çok teşvik ediyor. Bugün en büyük zorluk, sergileme fırsatlarının sınırlı olması" dedi.
Sanat Fakültesi öğrencisi Wajd Mahmoud ise serginin akademik eğitimini pratiğe dökmek için önemli bir alan olduğunu, farklı ekolleri tanıma ve eleştirel bakışını geliştirme imkanı bulduğunu söyledi. Amatör ressam Dana Qasim Agha da sergi sayesinde usta sanatçıların deneyimleriyle tanışma fırsatı yakaladığını ifade etti.
Endülüs Müziği Malouf Festivali'nde
24 Temmuz'da başlayan ve yine sekiz gün süren Malouf Festivali ise Libya'nın dört bir yanından 20'den fazla grubun yanı sıra Tunus, Cezayir ve Fas'tan konuk toplulukları ağırladı. Festival kapsamında ilk kez geleneksel Malouf sanatı yarışması düzenlenirken, bilimsel seminerler, kültürel miras sergisi ve podcast programları da yer aldı.
Sinema, Sanat ve Tiyatro Genel Müdürü Abdul Basit Bouqanda, festivalin üst üste ikinci yıl düzenlenmesinin onu yıllık sabit bir etkinliğe dönüştürdüğünü vurguladı. Bouqanda, "Yıl boyunca sürecek entegre bir kültürel takvim uyguluyoruz; tiyatro, sinema, plastik sanatlar ve halk sanatlarına sürdürülebilir destek vererek kültürel faaliyeti topluma geri kazandırmayı hedefliyoruz" diye konuştu.
Festivalin kültür komitesi üyesi Mohammed al-Jiloushi ise etkinliğin devam etmesinin genel tablodaki göreli iyileşmeyi yansıttığını, insanlara ortak bir alanda buluşma fırsatı verdiğini söyledi. Al-Jiloushi, Malouf'u korumanın yalnızca konserlerle sınırlı olmadığını, Endülüs köklerini ve Libya'daki gelişimini belgeleyen seminerlerin de büyük önem taşıdığını belirtti.
Karanlığa Karşı Sanatın Işığı
Ziyaretçiler, birkaç saat içinde resim sergisinden Malouf ezgilerine geçiş yapabildi. Müzisyen Tariq Sarqiwa, bu birlikteliğin sanatın temel bir insani ihtiyaç olduğunu gösterdiğini ifade etti. Sarqiwa, "Libya halkı sanatsal etkinliklerle etkileşimini hiç kesmedi, ancak bu girişimleri sürdürülebilir kılmak kurumsal ve lojistik destek gerektiriyor. Plastik sanatlar ve müziğin bir araya gelmesi izleyici kitlesini genişletiyor; çünkü tablo tefekküre davet ederken, müzik hızla duygulara ulaşıyor. İkisi birleşince daha zengin bir kültürel deneyim yaratıyor" dedi.
Elektrik kesintilerinin günlük yaşamı zorlaştırdığı bir dönemde, Kasr el-Hald'deki bu hareketlilik, Libya'daki kültürel alanın yeniden canlanma çabasının bir göstergesi olarak değerlendirildi. Yaklaşık on yıllık aranın ardından 2025'te geri dönen festival ve geniş katılımlı sergi, sanatın zor şartlarda bile hayat bulabileceğini ortaya koydu.