Irak, petrol ihracatını güvence altına almak için Suriye üzerinden yeni bir rota oluşturuyor. Hürmüz Boğazı'nda İran ile ABD arasında yaşanan gerilimler ve seyrüsefer kesintileri, Bağdat'ı ihracat güzergâhlarını çeşitlendirmeye zorladı.
Boğazdaki kriz Irak'ı vurdu
28 Şubat 2026'da başlayan ABD-İsrail savaşı sırasında Hürmüz Boğazı'nda uygulanan kısıtlamalar, Irak'ın petrol ihracatını derinden etkiledi. Haziran 2026'da imzalanan mutabakatla boğaz yeniden açılsa da Iraklı uzman Asim Cihad, ülkesinin bu dönemde günlük yaklaşık 3,5 milyon varil petrol kaybına uğradığını açıkladı.
Baniyas Limanı hedefte
Irak Petrol Bakanlığı, alternatif yollar arasında Türkiye'nin Ceyhan Limanı üzerinden yapılan sevkiyatı artırmayı öncelikli hedef olarak belirledi. Cihad, mevcut Ceyhan ihracatının günlük 150-200 bin varil olduğunu ve bu miktarın 250-300 bin varile çıkarılabileceğini ifade etti.
Diğer bir önemli adım ise Suriye rotası. Cihad, bakanlığın nisan, mayıs ve haziran aylarında Suriye'nin Baniyas Limanı'na siyah petrol sevkiyatı yaptığını ve şimdi Basra petrolünden günlük 50 bin varili tankerlerle Baniyas'a taşıyarak dünya piyasalarına ihraç etmeye hazırlandığını belirtti.
Uzmanlar boru hattı çağrısı yapıyor
Bağımsız araştırma platformu 'Eko Irak'ın Başkanı Ali Naci, Suriye üzerinden ihracata başlanmasının Irak'a alternatif bir rota kazandıracağını ve ihracat esnekliğini artıracağını söyledi. Naci, bu projenin Bağdat ile Şam arasındaki ekonomik işbirliğini güçlendireceğini vurguladı.
Ancak Naci, tankerle taşımanın maliyetli, miktarın sınırlı ve kara yollarında güvenlik risklerinin sürdüğüne dikkat çekti. Asim Cihad da mevcut Irak-Suriye petrol boru hattının kullanılamaz durumda olduğunu, uzun vadeli çözümün yeni boru hatları inşa etmek olduğunu ifade etti.
Irak, ham petrol ihracatının büyük bölümünü halen Basra'daki güney limanları üzerinden Hürmüz Boğazı yoluyla gerçekleştiriyor. Bölgedeki deniz trafiğindeki aksamalar, Bağdat'ı alternatif çıkış noktaları bulmaya itmeye devam ediyor.