İran Devrim Muhafızları, Körfez bölgesindeki ABD askeri tesislerine yönelik saldırılar düzenlediğini açıkladı. Kuveyt ve Bahreyn'de konuşlu ABD hava savunma sistemleri, radar tesisleri ve idari binaların hedef alındığı bildirildi.
Devlet haber ajansı IRNA'ya göre Devrim Muhafızları, bu saldırıların ardından Washington'u 'daha kararlı ve güçlü insansız hava aracı ve füze saldırı dalgalarına' hazırlanması konusunda uyardı.
Bu açıklama, ABD Merkez Komutanlığı'nın (CENTCOM) İran'daki askeri komuta merkezleri, füze ve İHA fırlatma sahaları ile hava savunma sistemlerini vurduğunu duyurmasından saatler sonra geldi. ABD, bu saldırılarla İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemilere yönelik saldırı kabiliyetini daha da azaltmayı hedeflediğini açıkladı.
ABD Başkanı Donald Trump, Pazartesi günü öldürülen her Amerikan askeri için İran'ın 'kat kat fazlasını ödeyeceği' uyarısında bulunurken, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan çatışmayı 'tam ölçekli bir savaş' olarak nitelendirdi. Pentagon, 7 Temmuz'dan bu yana yaklaşık 100 ABD askerinin yaralandığını, çoğunun hafif sarsıntı geçirdiğini açıkladı.
Hürmüz Boğazı'nda tankerlere saldırı
İran ayrıca Hürmüz Boğazı'nda yeni eylemler duyurdu. Devrim Muhafızları güçlerinin, stratejik su yolundan geçmeye çalışan iki 'uyumsuz petrol tankerini' durdurduğunu ve alıkoyduğunu açıkladı. Daha sonra bu iki tankerde patlama ve yangın çıktığı, gemilerin kullanılamaz hale geldiği bildirildi.
İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları (UKMTO) ajansı da ayrı bir açıklamada, Umman açıklarında bir tankere 'bilinmeyen bir mermi' isabet ettiğini duyurdu. Salı günü ilerleyen saatlerde benzer bir olayda ikinci bir tankerin daha vurulduğu rapor edildi.
Yeniden alevlenen çatışma, dünya deniz yoluyla taşınan petrolün yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nı krizin merkezine yerleştirerek küresel enerji arzını tehdit ediyor.
Husiler'den Suudi limanlarına abluka tehdidi
Bölgesel gerilimi artıran bir diğer gelişme, Yemen'deki İran destekli Husiler'in Suudi Arabistan limanlarını ablukaya alma planlarını duyurması oldu. Bu durum, çatışmanın Körfez'in ötesine yayılabileceği endişelerini artırdı.
Ablukanın uygulanması halinde, Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz'deki Yanbu limanı gibi tesisler üzerinden ham petrol ihraç etme kabiliyeti sekteye uğrayabilir. Suudi Arabistan, 'terörist Husi milisleri' olarak nitelendirdiği tehditleri kınayarak, Yemen'in uluslararası alanda tanınan hükümetine desteğini yineledi.
Diplomatik temaslar devam ediyor
Tırmanan askeri çatışmaya rağmen diplomatik kanallar aktif kalmaya devam ediyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Washington ile arabulucular aracılığıyla dolaylı temasların sürdüğünü söyledi.
Bu arada İran İçişleri Bakanı İskender Mumeni, bölgesel güvenlik gelişmelerini görüşmek üzere Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Genelkurmay Başkanı Asım Munir ile bir araya gelmesi beklenen iki günlük bir ziyaret için İslamabad'a ulaştı.
Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn'ın da Salı günü Washington'da Başkan Trump ile görüşmesi planlanıyor. Uluslararası baskı, Beyrut'u Hizbullah'ı silahsızlandırmaya zorluyor; bu, İsrail'in güney Lübnan'dan gelecekteki herhangi bir çekilmesine bağlı kilit bir talep.
Son gelişmeler, çatışmanın doğrudan ABD-İran düşmanlıklarının ötesine hızla yayıldığını, deniz güvenliği, küresel enerji arzı ve çok sayıda bölgesel aktörün giderek daha fazla çatışmanın içine çekildiğini gösteriyor.
