BAE Devlet Başkanı Şeyh Muhammed bin Zayid Al Nahyan ile Almanya Başbakanı Friedrich Merz, Berlin’deki Federal Başbakanlık binasında yaptıkları görüşmede İran, Filistin, Sudan, Lübnan, Suriye ve Ukrayna’daki gelişmelere ilişkin ortak tutumlarını ortaya koydu. Görüşme, Al Nahyan’ın Almanya’ya gerçekleştirdiği devlet ziyareti kapsamında yapıldı.
Ortak bildiride iki lider, İran’ın BAE’ye ve bölgedeki diğer ülkelere yönelik saldırılarını en güçlü ifadelerle kınadı. Sivil altyapıya yönelik saldırıların egemenlik, toprak bütünlüğü ve uluslararası hukuk ihlali olduğunu savunan liderler, BAE’nin karşı karşıya kaldığı saldırılar konusunda dayanışma mesajı verdi.
Al Nahyan, Almanya’nın BAE’ye verdiği destek ve dayanışmadan duyduğu memnuniyeti dile getirirken Merz de BAE ve bölgedeki diğer ortaklarla dayanışmasını yineledi. Liderler ayrıca İran’ın Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatması olarak nitelendirdikleri uygulamalarla ticari gemilere yönelik tehdit ve saldırıları kınadı.
İran’a, Hürmüz Boğazı’ndan geçiş hakkını engellemeye veya ticari gemileri hedef almaya yönelik eylem ve tehditlerden kaçınma çağrısı yapıldı. Ortak bildiride İran’ın nükleer silah edinmesinin önlenmesi gerektiği ifade edilirken Tahran’ın füze programı, insansız hava araçları sistemleri ve devlet dışı aktörlere verdiği destek de tehdit unsurları arasında sıralandı.
Filistin ve Sudan için ortak çağrılar
Al Nahyan ve Merz, Filistin konusunda müzakere edilmiş, kapsamlı, adil ve kalıcı barışa bağlılıklarını yineledi. İki lider, 4 Haziran 1967 sınırları temelinde İsrail’in yanında egemen, bağımsız ve yaşayabilir bir Filistin devletinin kurulmasını öngören iki devletli çözümü destekledi.
Gazze’de çatışmayı sona erdirmeyi amaçlayan planın uygulanmasına destek veren liderler, İsrail güçlerinin çekilmesi, bölgenin yeniden imarı ve işgal altındaki Filistin topraklarının yeniden yapılandırılmış bir Filistin yönetimi altında birleştirilmesi çağrısında bulundu.
İsrail’e Şarm eş-Şeyh Protokolü kapsamındaki taahhütlerine uyma, Hamas’a ise tüm askeri faaliyetlerini durdurma çağrısı yapıldı. Liderler, işgal altındaki Filistin topraklarının statüsünü ve Kudüs’ün tarihi ve hukuki durumunu tek taraflı biçimde değiştirmeye yönelik adımları reddetti. Filistinli sivillerin zorla yerinden edilmesine de karşı çıkıldı.
Sudan’da sivillere ve insani yardım çalışanlarına yönelik saldırılar kınandı. Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri’ne, sivilleri tehlikeye atan askeri operasyonları derhal durdurma çağrısı yapılırken kalıcı ateşkese ve sivil öncülüğündeki bağımsız bir hükümete geçişi sağlayacak acil insani ateşkes istendi.
Stratejik diyalog ve 40 milyar avroluk yatırım
Görüşmede ekonomi, enerji, yenilenebilir enerji, inovasyon, teknoloji, yapay zeka, kültür ve eğitim alanlarındaki iş birliği de değerlendirildi. Al Nahyan, BAE ile Almanya arasındaki ilişkilerin 50 yılı aşkın iş birliği, güven ve ortak çıkarlara dayanan uzun vadeli bir stratejik ortaklık olduğunu söyledi.
İki ülke arasında yeni bir stratejik diyalog başlatılması konusunda mutabakat sağlandı. Planlanan mekanizmanın bölgesel ve uluslararası güvenlik, savunma, ticaret ve yatırım, enerji ve iklim, gelişen teknolojiler, dijitalleşme, ulaşım, çevre, kültür ve eğitim başlıklarını kapsaması öngörüldü.
BAE, Almanya’ya toplam 40 milyar avro yatırım yapmayı planladığını açıkladı. Sanayi, ileri teknoloji, yapay zeka, dijital altyapı ve enerji sektörlerine yönlendirilmesi öngörülen yatırımın 10 milyar avroluk bölümünün Almanya’nın Bavyera eyaletine ayrılacağı bildirildi.
BAE, planın iki ülke arasındaki uzun vadeli ekonomik ortaklığı güçlendirmeyi, inovasyonu ve geleceğin teknolojilerini desteklemeyi ve her iki ülkedeki şirketler için yeni fırsatlar oluşturmayı amaçladığını açıkladı.
İki ülke şirketleri arasında değeri 9,35 milyar avroyu aşan 29 işletmeden işletmeye mutabakat zaptı ve anlaşmanın imzalanması da memnuniyetle karşılandı. Liderler savunma ve güvenlik iş birliğini derinleştirme niyetlerini ortaya koyarken savunma iş birliği ile polis ve güvenlik iş birliğini araştırmaya yönelik niyet mektuplarını da gündeme aldı.
Lübnan, Suriye ve Ukrayna gündemi
İki lider Lübnan’la dayanışma içinde olduklarını belirterek ülkenin birliğine, egemenliğine ve toprak bütünlüğüne destek verdi. Lübnan hükümetinin silahları devlet otoritesi altında toplama çabaları desteklenirken Lübnan ile İsrail arasındaki üçlü çerçeve anlaşması memnuniyetle karşılandı.
Suriye’nin birliğinin, egemenliğinin ve toprak bütünlüğünün korunmasının önemi vurgulandı. Tüm taraflara uluslararası hukuka ve 1974 Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması’na uyma çağrısı yapıldı.
Ukrayna’da uluslararası hukuk ve Birleşmiş Milletler Şartı doğrultusunda kapsamlı, adil ve kalıcı barışa destek yinelendi. Küresel gıda güvenliğini korumak ve tahıl ihracatını kolaylaştırmak amacıyla Karadeniz’de acil ateşkes çağrısı yapıldı.
Al Nahyan, BAE’nin bu yıl ev sahipliği yapacağı 2026 Birleşmiş Milletler Su Konferansı’nda Almanya’nın önemli rol oynayacağını belirtti ve Berlin’in küresel su sürdürülebilirliğine katkısını övdü. İki taraf, son yıllarda elde edilen iş birliğini geliştirerek ikili ilişkileri daha ileri taşımaya devam etme niyetini açıkladı.
