Doğu Kudüs’ün doğusundaki Filistin topraklarında planlanan E1 Projesi için 2 bin 167 konutluk yeni ihale tarihinin açıklanması, Filistin yönetiminin tepkisine yol açtı. Filistin Devlet Başkanlığı Sözcüsü Nebil Ebu Rudeyne, ihalenin 25 Ekim’de yapılacağının duyurulmasının ardından yazılı açıklama yaptı.
Ebu Rudeyne, yeni yerleşim birimleri inşa edilmesini ve bu kapsamda ihale açılmasını uluslararası hukuku ihlal eden tehlikeli bir tırmanış olarak niteledi. E1 Projesi için ihale açılmasının uluslararası kararlara açıkça meydan okuduğunu savunan Ebu Rudeyne, Filistin topraklarında oldubitti dayatma politikasının sürdüğünü belirtti.
Filistin yönetiminden E1 Projesi eleştirisi
Projenin Filistin topraklarının bütünlüğünü tehdit ettiğini söyleyen Ebu Rudeyne, yeni fiili durumlar oluşturulmasının başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız Filistin Devleti’nin hayata geçirilmesi ihtimalini baltalamayı amaçladığını ifade etti.
Ebu Rudeyne, İsrail’in bu adımlarının Filistin toprakları üzerinde herhangi bir hak veya meşruiyet kazandırmayacağını söyledi. Oldubitti politikasının yeni bir hukuki durum oluşturamayacağını ve işgal altındaki Filistin topraklarının uluslararası hukuk kurallarına tabi olduğunu belirten değerlendirmesini yineledi.
Projede 3 bin 401 konut planlanıyor
İsrail yönetiminin E1 Projesi kapsamında işgal altındaki Doğu Kudüs’te toplam 3 bin 401 yeni konut inşa etmeyi planladığı bildirildi. Daha önce 1.234 konut için ağustos ayında ihale açılırken, geriye kalan 2 bin 167 konut için ihalenin 25 Ekim’de yapılacağı duyuruldu.
E1 Projesi, Doğu Kudüs’ün bir parçası olan ancak Ayrım Duvarı’nın Batı Şeria tarafında kalan Ayzeriye Mahallesi yakınlarındaki Maale Adumim yerleşimini Batı Kudüs’e bağlama planıyla ilişkilendiriliyor.
Proje kapsamında binlerce konut ve otel inşa edilmesi amacıyla 1999’da 12 bin dönüm Filistin toprağına el konulduğu aktarıldı. İsrail yönetiminin, önceki ABD yönetimlerinin baskıları nedeniyle projeyi bir süre durdurduğu belirtildi.
Başbakan Binyamin Netanyahu, Batı Şeria’yı fiilen ikiye böleceği belirtilen E1 Projesi’ni Eylül 2025’te onaylamıştı. Projenin, Doğu Kudüs ile Batı Şeria’daki Filistin toprakları arasındaki bağlantıyı kesmeyi hedeflediği ifade edildi.
İlk ihaleye yönelik uluslararası tepkiler
İsrail’in E1 Projesi kapsamında daha önce yayımladığı 1.234 konutluk ihale ilanı uluslararası tepkilere neden olmuştu. Başta İngiltere olmak üzere bazı Batı ülkeleri, işgal altındaki Filistin topraklarındaki İsrail yerleşimleriyle ticareti yasaklama kararı almış, bazı ülkeler ise bu yönde niyet açıklamıştı.
İsrail yönetimi buna karşılık Doğu Kudüs’teki İngiltere’nin Filistin nezdindeki Kudüs Konsolosluğu’nu kapatma, Kiryat Gat’taki Sivil-Askeri Koordinasyon Merkezi’nden İngiliz temsilcilerini çıkarma ve İngiltere’nin Batı Şeria’da Filistin Yönetimi’ne ait güçlere yönelik eğitim faaliyetlerini durdurma kararı almıştı.
İsrail ayrıca, çoğunluğu milletvekili olan 12 İngiliz vatandaşının ülkeye girişini, "İsrail karşıtı faaliyetlere karıştıkları" gerekçesiyle yasaklamıştı.