Katar Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Macid el-Ensari, Doha'daki basın toplantısında Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ve Gazze ateşkesinin ikinci aşamasının uygulanması için yürütülen diplomatik çabaları anlattı.
Ensari, Katar'ın arabuluculuk gündeminde Hürmüz Boğazı'nın mümkün olan en kısa sürede yeniden açılmasının öncelik taşıdığını söyledi. İran ve Umman ile yürütülen görüşmelerden olumlu geri dönüş aldıklarını belirten Ensari, Boğaz'da güvenliği ve deniz ulaşımının serbestisini güvence altına alacak formülleri desteklediklerini ifade etti.
ABD-İran gerilimi ve bölgesel işbirliği
ABD ile İran arasındaki müzakerelerin devam ettiğini aktaran Ensari, gerilimin sona erdirilmesi, tarafların diplomasi masasına dönmesi ve Hürmüz Boğazı'nın serbest geçişlere açılması amacıyla diplomatik çabaların sürdüğünü kaydetti.
Katar'ın Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'ndan memnuniyet duyduğunu belirten Ensari, bölgesel güvenliğin ortak sorumluluk ve koordinasyon gerektirdiğini söyledi. Ensari, güvenlik ve istikrarı güçlendirecek bölgesel işbirliklerini desteklediklerini ifade etti.
Gazze ateşkesinin ikinci aşaması için çalışma
Gazze'deki ateşkes sürecine ilişkin de konuşan Ensari, Katar, Mısır ve Türkiye'nin ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasını en kısa sürede uygulamaya geçirmek için çalışmalarını sürdürdüğünü açıkladı.
Ensari, İsrail'in Gazze ve Batı Şeria'daki uygulamalarına karşı uluslararası toplumun net bir tutum alması gerektiğini savundu. İsrail'in Gazze Anlaşması'nın uygulanması konusunda oyalama politikası yürüttüğünü söyleyen Ensari, anlaşmanın hayata geçirilmesi için uluslararası toplumun İsrail'e baskı yapmasını beklediklerini belirtti.
Hürmüz görüşmelerinin önceki aşaması
İran ile ABD arasında 14 Haziran'da Pakistan'ın arabuluculuğunda varılan mutabakatın ilk aşamasında, Hürmüz Boğazı'nın açılması ve İran'ın bu stratejik su yolundan geçişler için 60 gün boyunca ücret almaması öngörülmüştü. Bu düzenleme, ABD'nin İran'a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakması şartıyla ilişkilendirilmişti.
Mutabakatın ardından ABD'nin İran'a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakmadığı ve Hürmüz geçişleri için Umman kara sularından alternatif bir rota belirlediği yönündeki bilgiler aktarıldı. İran'ın bu adımları mutabakatın ihlali olarak değerlendirdiği, Boğaz'dan geçişleri kısıtladığı ve izinsiz geçiş yapmaya çalışan bazı gemilere ateş açtığı yönündeki bilgiler de aynı kronolojide yer aldı.
İran ile ABD arasındaki gerilimin 8 Temmuz'da şiddetli çatışmalara dönüştüğü ve yaklaşık iki hafta sürdüğü aktarıldı. Sonrasında İran'ın, Hürmüz Boğazı'nda gemiler için güvenli geçiş yolları oluşturulması amacıyla Boğaz'a kıyısı bulunan Umman ile teknik ve siyasi görüşmelere yeniden başladığı belirtildi.
