Suudi Arabistan, Katar, Ürdün ve Kuveyt, ABD Başkanı Donald Trump ve Barış Konseyi tarafından açıklanan Gazze barış planının yeni aşamalarına ilişkin anlaşmayı desteklediklerini açıkladı. Dört ülke, İsrail'in Gazze'den tamamen çekilmesi ve planın belirlenen takvime bağlı kalınarak uygulanması gerektiğini vurguladı.
Suudi Arabistan'dan açıklama
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı, Trump'ın 'Gazze'de silahsızlanmaya ilişkin tarihi anlaşma' duyurusunu memnuniyetle karşıladığını bildirdi. Bakanlık, Mısır, Katar, Türkiye, ABD, Barış Konseyi ve sürece katkı sağlayan tüm ortaklara teşekkür etti.
Açıklamada, krallığın BM Güvenlik Konseyi'nin 2803 sayılı kararıyla onaylanan kapsamlı barış planının tam olarak uygulanmasına bağlı olduğu belirtildi. Planın tüm aşamalarının 'güvenilir, nihai ve geri döndürülemez biçimde' belirlenen zaman çizelgesinde hayata geçirilmesinin önemine dikkat çekildi.
"İsrail güçlerinin Gazze Şeridi'nden tamamen çekilmesi, uluslararası istikrar gücünün konuşlandırılması, insani yardımların kesintisiz akışının sağlanması ve yeniden inşa çabalarının desteklenmesi gerekiyor."
Suudi Arabistan, Filistin yönetiminin Gazze'ye dönüşünün ve işgal altındaki Filistin topraklarının bütünlüğünün korunmasının, barış planının başarısının temelini oluşturduğunu ifade etti. Açıklamada, bu anlaşmanın Filistin halkının kendi kaderini tayin hakkı ve bağımsız devletini kurma dahil tüm haklarını güvence altına alacak kapsamlı bir siyasi sürecin başlangıcı olması gerektiği kaydedildi.
Katar'ın görüşmesi
Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman, Hamas Siyasi Büro Başkanı Halil el-Hayye ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirerek yeni görevi dolayısıyla tebrik etti. Görüşmede, Hamas'ın Gazze'de ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının tamamlanmasına yönelik yol haritasını kabul etmesinden duyulan memnuniyet dile getirildi.
Katar Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre Bin Abdurrahman, bu adımın Filistin halkının acılarının sona ermesine ve güvenlik ile istikrar özlemlerinin gerçekleşmesine katkıda bulunmasını umduğunu ifade etti. Katar Başbakanı, uluslararası toplumun İsrail üzerinde baskı kurarak anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi ve Filistin halkının haklarına yönelik sürekli ihlallerini durdurması gerektiğini vurguladı.
Ürdün'ün talepleri
Ürdün Dışişleri Bakanlığı, Trump'ın duyurduğu anlaşmayı 'silahsızlanma düzenlemeleri ve İsrail'in çekilmesini de içeren' şekilde memnuniyetle karşıladı. Bakanlık, Trump'ın 'liderlik rolünü' ve Mısır, Katar, Türkiye ile Barış Konseyi'nin çabalarını övdü.
Ürdün, 2803 sayılı BMGK kararı doğrultusunda kapsamlı barış planının tüm aşamalarının güvenilir ve eksiksiz biçimde uygulanmasına bağlılığını yineledi. Açıklamada, İsrail ordusunun Gazze'den tamamen çekilmesi, uluslararası istikrar gücünün konuşlandırılması, yeterli ve sürdürülebilir insani yardımın engelsiz ulaştırılması ve yeniden inşanın desteklenmesi gerektiği vurgulandı.
Ürdün, anlaşmanın Filistin halkının vazgeçilmez haklarını karşılayacak ve 4 Haziran 1967 sınırları temelinde başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasını sağlayacak kapsamlı bir siyasi sürecin başlangıcı olması gerektiğini belirtti.
Kuveyt'in desteği
Kuveyt Dışişleri Bakanlığı da Trump'ın Gazze'deki kapsamlı barış planının uygulanmasına ilişkin anlaşmayı memnuniyetle karşıladı. Bakanlık, Mısır, Katar, Türkiye, ABD, Barış Konseyi ve ilgili tüm tarafların bu anlaşmaya varılmasındaki çabalarına övgüde bulundu.
Kuveyt, 2803 sayılı BMGK kararı uyarınca, işgalci İsrail güçlerinin Gazze'den tamamen çekilmesi, insani yardımların kesintisiz akışının sağlanması, yeniden inşa çabalarının desteklenmesi ve Filistin yönetiminin Gazze'ye dönüşü dahil olmak üzere barış planının tüm aşamalarının tam olarak uygulanmasına desteğini yineledi.
Hamas'ın kabulü ve İsrail'den tepki
Barış Konseyi, Trump'ın Gazze'ye yönelik kapsamlı barış planının uygulanmasının tamamlanması için bir yol haritası belgesi yayımladı. Belge, güvenlik, idari ve geçiş düzenlemeleri ile önerilen siyasi yolu içeriyor.
Hamas Sözcüsü Hazım Kasım, hareketin arabulucuların ateşkes anlaşmasının aşamalarını tamamlama önerisini kabul ettiğini duyurdu.
İsrail hükümetinden belgeye ilişkin resmi bir açıklama yapılmazken, aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, ateşkesin bir sonraki aşamasına dair anlaşma taslağını İsrail için 'kabul edilemez' olarak nitelendirdi ve suikastların sürdürülmesi ile Filistinlilerin tehcir edilmesi çağrısında bulundu.
Arka plan
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, 17 Kasım 2025'te 13 ülkenin desteği, Rusya ve Çin'in çekimser oyuyla 2803 sayılı kararı kabul ederek Trump'ın Gazze planını onayladı. Kararda Barış Konseyi'nin kurulması, geçici uluslararası istikrar gücü oluşturulması ve Gazze'nin yönetimi, yardımların koordinasyonu ve yeniden inşa için Filistinli teknokratlardan oluşan bir komitenin desteklenmesi öngörülüyor.
29 Eylül 2025'te açıklanan Trump planı, 20 maddeden oluşuyor ve savaşın durdurulması, İsrailli tutuklular ile Filistinli esirlerin takası, insani yardımların girişi, grupların silahsızlandırılmasına bağlı olarak aşamalı İsrail çekilmesi, geçici uluslararası istikrar gücünün konuşlandırılması, Gazze'nin Hamas dışlanarak teknokrat bir komite tarafından yönetilmesi ve yeniden inşayı kapsıyor.
10 Ekim 2025'te başlayan birinci aşama ateşkes, esir takası ve yardımların genişletilmesini içerdi ancak İsrail'in bombardımana devam etmesi ve yardım girişini kısıtlaması sonucu çok sayıda Filistinli öldü ve yaralandı.
İsrail'in 8 Ekim 2023'te Gazze'de başlattığı soykırım savaşında yaklaşık 73 bin Filistinli hayatını kaybetti, 174 binden fazla kişi yaralandı ve sivil altyapının yüzde 90'ı tahrip oldu. Yüz binlerce Filistinli, evleri yıkıldığı için derme çatma çadırlarda ve geçici barınma merkezlerinde yaşam mücadelesi veriyor.
